WDNMM 10: Ontzorgen

Alles wat ik schrijf stuur ik eerst langs Maria. Zij haalt de tekst door de mangel om ‘m fris wapperend aan de lijn te hangen, waarna ik ‘m opvouw en aan de opdrachtgever doorstuur. Is Maria er niet, dan vraag ik Edith. Ook senior tekstschrijver, zeer gerespecteerd, uitermate capabel, en flexplekhuurder bij ons op kantoor. Maar toen gebeurde er iets ergs. In een tekst van mij zette Edith al samenvattend een zinnetje dat luidde:

Met bedrijf X bent u in één keer ontzorgd. 

Ontzorgen mag niet van Kiezel

Compleet ontzorgd

Ik viel van mijn stoel.

– Ontzorgen? Edith! Dat woord mag helemaal niet!

– Hoezo dan niet?

Hmm, dat wist ik niet. Niet precies in ieder geval. Ik wist wel hartstochtelijk zeker dat ontzorgen niet mocht.

Natuurlijk legde ik de kwestie meteen aan Maria voor en die was het volmondig met me eens: ontzorgen mag inderdaad niet.

Ik heb ontzorgen daarna in tekstschrijverskringen gegooid. De helft van mijn collega’s (en echt niet de minsten) zag het probleem niet, de andere helft vond ontzorgen net zo erg als handvatten of passie.

Het is een niet-bestaand woord, droeg Maria als verklaring voor onze weerzin aan.

Maar dat is helemaal niet relevant. Taal is juist zo geweldig omdat je nieuwe woorden kunt maken. Gisteren vertelde een student mij over zijn blog met categorieën als Cultuur, Binnenland, Nieuws en Sport. Krantig? vroeg ik. Ja, sprak de student, krantig. Het woord bestaat niet (hoewel, nu wel), maar iedereen weet direct wat het betekent. Handig.

Bestaat-niet is dus geen argument tegen ontzorgen. Het betekent dat je iemands zorgen wegneemt. Dat diegene niet de kans krijgt zich ergens zorgen over te maken, zelfs. Goed commercieel woord, zou je zeggen. Voor iedereen duidelijk.

Maar nee-nee-nee, het is en blijft een Woord Dat Niet Meer Mag. Waarom dan toch niet?

Misschien is de meest aannemelijke uitleg dat ontzorgen een lomp en lui woord is. Een begrip dat je ontslaat van de plicht precies te zeggen wat je dan doet. Met een groot gebaar veeg je al die zorgen eenvoudig onder tafel en dat is het dan. Maar ik heb het vermoeden dat er nog een betere reden is. Alleen weet ik niet welke.

Weet jij wel waarom ontzorgen verboden moet worden, of misschien waarom het juist wel een goed woord is, meld het hieronder. Wie weet laten we ons overtuigen.

Maar ik denk het niet.

16 antwoorden
  1. Maud
    Maud zegt:

    Is het niet vooral een opstapeling van grammaticale problemen? Zorgen is geen werkwoord, het is hier bedoeld als ‘zich zorgen maken over’. ‘Zich ten doel stellen’ kan niet ‘doelen’ worden, en al helemaal niet ‘ontdoelen’. En ‘ont-‘ als prefix is misschien niet eens een ontkenning (ontvouwen, ontlopen), dus zou het ‘onzorgen’ moeten zijn. (En vanaf vandaag: ondoelen).

    Beantwoorden
    • Hank Lion
      Hank Lion zegt:

      Volgens mij wordt ‘ont’ hier wel degelijk als ontkenning gebruikt. Neem nu het werkwoord lopen en de variaties hierop: toelopen, weglopen, belopen, overlopen, verlopen, ontlopen. Ze geven allemaal een beweging aan van A naar B (zonder dat dit fysieke punten hoeven te zijn). Het voorvoegsel maakt vervolgens duidelijk welke beweging er plaatsvind.
      Zo ook met het werkwoord zorgen: verzorgen, bezorgen en nu dus ontzorgen.

      Beantwoorden
  2. Mo Kruisman
    Mo Kruisman zegt:

    Ontzorgen is gewoon een vies, klef woord, de allereerste keer dat ik het hoorde in de reclamekreet ‘Achmea ontzorgt’ kreeg ik al direct de rillingen. Bah. Het komt over als iets leegknijpen, een puistje. Of ontwormen. Achmea ontwormt. Ontzorgen heeft iets zalvends en klinkt kinderachtig, bedillerig. “Nou, mevrouw Straatsma, hebben we lekker geslapen? Dan gaan we u nu even ontzorgen.” Dat is het, ontzorgen zeg je tegen mensen die je ziet als een stelletje kleuters: doen jullie maar lekker je leventje, dan doen wij wel even ontzorgen. Ik zeg optiefen met dat woord.

    Beantwoorden
  3. Irene de Vette
    Irene de Vette zegt:

    Ik vind het ook een afschuwelijk woord! Ik moet nog even nadenken over waarom het niet mag. Doet me denken aan het Duits, ‘Entsorgung’: van afval ontdoen. Is het niet toevallig een Germanisme?

    Beantwoorden
    • Hank Lion
      Hank Lion zegt:

      Mee eens Irene, ontzorgen moet inderdaad iets betekenen van iemand helpen ontdoen van iets wat niet gewenst is, ‘afval’ in de ruimste zin van het woord dus.

      Beantwoorden
  4. Rijnder Schaap
    Rijnder Schaap zegt:

    Ontzorgen is denk ik niet meer weg te denken uit de Nederlandse taal. Wanneer “ontzorgen” wordt gebruikt dan is het meer in overdrachtelijke zin dan in de letterlijke zin van het woord. Binnen de bedrijfsdiscipline “Marketing” wordt het woord regelmatig gebruikt. Het is dus niet bedoeld in de zin dat je je nergens meer zorgen over hoeft te maken, maar veel meer in de zin dat een andere partij bepaalde zaken van je overneemt. Deze zaken betreffen dan vaak “aan elkaar gerelateerde zaken”. Dus als bijvoorbeeld een bedrijf bepaalde nieuwe machines aanschaft dan wordt er door de leverancier ook gezorgd voor de installatie van deze machines, voor gebruikerstrainingen etc. Een woord wat in betekenis dicht tegen het woord ontzorgen aanligt is het woord “outsourcen”. Met outsourcen worden soms hele bedrijfsonderdelen door een een andere partij verzorgt/overgenomen, denk hierbij aan catering etc. Een bedrijf wordt dan op alle fronten ontzorgd daar waar het eten en drinken (lunch,bedrijfsfeestjes) voor interne en externe klanten betreft.

    Beantwoorden
    • Carola Janssen
      Carola Janssen zegt:

      Ha Rijnder,

      Dat kan allemaal zo zijn, maar het blijft een vreselijk woord. Net als outsourcen. Als ik een blokje om moet om het te vermijden, dan doe ik dat. Evengoed bedankt voor je uitgebreide reactie!

      Carola

      Beantwoorden
      • Hank Lion
        Hank Lion zegt:

        Ontlasten dus. Of is dit nu juist het woord wat men wil vermijden met het gebruik van ‘ontzorgen’?

        Beantwoorden
        • Lucy
          Lucy zegt:

          Fijn! Dan moet ik dus een woord waarvan iedereen de betekenis onmiddelijk begrijpt in ruilen voor een woord dat doet denken aan poep.

          Beantwoorden
    • Paulien
      Paulien zegt:

      “Met outsourcen worden soms hele bedrijfsonderdelen door een een andere partij verzorgt/overgenomen, denk hierbij aan catering etc.”:
      En dan VERZORGD met een T schrijven???? Ga Nederlands leren…….

      Beantwoorden
  5. Dylan
    Dylan zegt:

    Gewoon een mooi woord: ontzorgt, niets meer aan doen!

    Beantwoorden
  6. Chris
    Chris zegt:

    Eigenlijk wil je zorgen wegnemen bij het onderwerp van discussie, meestal de klant. De nadelen niet in lijn met lui maar eerder met bevestigen dat je zelf niet weet hoe. Wat komt er in de plaats van de zorgen?…. woede, geluk, liefde….
    Ik zou verzorgen nou weer eens willen afstoffen. Je wilt iemand verzorgen. Of ze zorgen/problemen hebben of gewoon wat hulp willen. Verzorgen is zo mooi. Ik zeg doen 😉

    Beantwoorden
  7. Hank Lion
    Hank Lion zegt:

    Zelf geef ik de voorkeur aan het woord ‘ontlasten’. Daar waar veel mensen het gevoel hebben onder druk te staan is iemand die wat van je lasten/zorgen wegneemt altijd welkom. Daarnaast moet het duidelijk zijn wat je doet en wat het voordeel voor de gebruiker van jouw diensten is!

    Beantwoorden

Trackbacks & Pingbacks

  1. […] met dit buzzwoord heeft. Met Kiezel ben ik van mening dat de term ‘ontzorgen’ een Woord Dat Niet Meer Mag […]

Laat een reactie achter

Meepraten?
We horen graag wat je ervan vindt!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.